Πνευματικοτητα - Συνειδητοτητα - Ελευθερια

Μερικά καινούργια και παλιότερα άρθρα μου σχετικά με τη πνευματικότητα και το διαλογισμό.

Τετάρτη, 4 Αυγούστου 2010

Δημιουργική αντιμετώπιση του θυμού

Καθετί που βιώνουμε έχει το λόγο και τη χρησιμότητά του και δεν πρέπει να το αποφεύγουμε. Η μεγάλη πληγή της ανθρωπότητας είναι η αποφυγή [των συναισθημάτων και του πόνου], κι έτσι χάνει πολύτιμες ευκαιρίες εξέλιξης κι εσωτερικής μεταμόρφωσης.

Ο θυμός φαινομενικά είναι μια προσπάθεια να κυριαρχήσουμε στον άλλον, όμως στην ουσία είναι προσπάθεια να κυριαρχήσουμε επί του εαυτού. Θυμώνοντας, ασυνείδητα προσπαθούμε να κυβερνήσουμε τον εαυτό μας, να πάρουμε την ενέργειά μας στα χέρια μας, να διαχειριστούμε την ενέργειά μας – που είναι και η σεξουαλική ενέργεια. Γι’ αυτό συχνά θυμώνουμε όταν προσπαθούμε να αποβάλλουμε κάποια προσκόλληση, όταν δηλαδή νιώθουμε ότι κάτι ή κάποιος παίρνει ή κατέχει την ενέργειά μας. Όπως οι έφηβοι που κάνουν την επανάστασή τους, σε μια ασυνείδητη προσπάθεια να αποκολληθούν απ’ τις ενέργειες και τις ψυχολογικές επιδράσεις των γονιών, και να γίνουν ο εαυτός τους, να πάρουν την ενέργειά τους στα χέρια τους. Αλίμονο στον έφηβο που δεν έχει κάνει την επανάστασή του. Οι γονείς, όχι μόνο θα πρέπει να επιτρέπουν και να παρατηρούν συνειδητά το φαινόμενο του θυμού των παιδιών τους, αλλά και να ενθαρρύνεται ακόμα. Είναι μεγάλο έγκλημα να καταπιέζεται ο θυμός του ανθρώπου, καθώς κολοβώνεται έτσι η ικανότητα της αυτοκυριαρχίας του. Και πολλές φορές, ο ακρωτηριασμός αυτός της ενέργειας και της συνειδητότητας του ατόμου μέσα από την καταπίεση ή απώθηση του θυμού, έρχεται με προφάσεις του τύπου ‘να μην χαλάσουμε την εξωτερική αρμονία’. Τα ζιζάνια όμως υπογείως συνεχίζουν να αναπαράγονται και να πληθαίνουν, αν δεν τα καθαρίσουμε.

Όπως και με το πόνο, έχουμε ένα ανεξάντλητο απόθεμα θυμού να διαχειριστούμε. Γιατί συνεχώς απ’ τη ‘συλλογική κοσμική μήτρα’ θα αναδύεται νέο υλικό προς μετουσίωση, νέα ενέργεια επί της οποίας καλούμαστε να κυριαρχήσουμε.

Το κλειδί στην διαχείριση και μετουσίωση του θυμού, είναι η παρατήρηση και η συγκράτηση. Παρατηρούμε το φαινόμενο του θυμού καθώς αναδύεται από μέσα μας, και το συγκρατούμε, το ‘εμπεριέχουμε’. Τότε γίνεται η μετουσίωση. Και κατόπιν, μέσα από τη παρατήρηση και συγκράτηση του θυμού, έρχεται και η ορθή δράση. Ενώ αντίθετα, αν εκτονώσουμε τον θυμό μας προς ένα εξωτερικό αντικείμενο ή άνθρωπο, μέσα από λόγια ή πράξεις, τότε χάνουμε την ενέργειά μας, χάνουμε μέρος της πολύτιμης πρωτογενούς –και πρωτόγονης- ενέργειας που είχε αναδυθεί από το είναι μας για να καλλιεργηθεί και να μας εμπλουτίσει τη συνειδητότητα. Γι’ αυτό ποτέ δεν πρέπει να ‘εκτονώνουμε’ το θυμό μας προς μια εξωτερική κατάσταση, αντίθετα με τα διδάγματα της σύγχρονης ψυχολογίας –ή της παρανόησης αυτών- που ωθούν τον κόσμο στο ‘αυθόρμητο ξέσπασμα’ και στην ‘έκφραση’ των συναισθημάτων και του θυμού. Αυτό είναι τραγική πρακτική. ‘Εκτονώνοντας’ το θυμό μας, χάνουμε ευκαιρία για ενδυνάμωση της αυτοκυριαρχίας μας, και γινόμαστε πιο αδύναμοι, αντί να νιώσουμε περισσότερο τον εαυτό και τη δύναμή μας. Διαχείριση του θυμού σημαίνει ενδυνάμωση του εαυτού.

Το πρόβλημα είναι ότι φοβόμαστε πως αν δεν θυμώσουμε και δεν εκφράσουμε το θυμό μας, οι εξωτερικές καταστάσεις δεν θα αλλάξουν. Όμως αυτό είναι και μια μορφή μαύρης μαγείας, να προσπαθούμε να κοντρολάρουμε τις εξωτερικές καταστάσεις, αντί για τον εαυτό μας. Όπως ανέφερα ωστόσο παραπάνω, η συγκράτηση και μετουσίωση του θυμού, θα φέρει την κατάλληλη δράση. Και να κάνω σαφές, ότι η συγκράτηση και μετουσίωση του θυμού δεν σημαίνει ότι αποφεύγουμε τις συγκρούσεις και ότι προσπαθούμε να κρατήσουμε μια φαινομενική εξωτερική αρμονία, -που κάλλιστα μπορεί να είναι τεχνητή και να περιέχει πολύ ανισορροπία. Αντιθέτως, με τη συγκράτηση του θυμού αναλαμβάνουμε, εμπεριέχουμε και διαχειριζόμαστε τις εντάσεις, τα διλήμματα, τους ανταγωνισμούς, τις συγκρούσεις, τις αρνητικότητες, και άρα τις μετουσιώνουμε, άρα μεγαλώνουμε κι εξελισσόμαστε.

Η ασυνείδητη ζωή, που ωθεί τον άνθρωπο σε μια φρενίτιδα εξωτερικότητας, διασκέδασης και εξωτερικής δράσης και λειτουργίας, τον κάνει να αποφεύγει να αντιμετωπίσει και να διαχειριστεί το πόνο και το θυμό του, γι’ αυτό και, όχι μόνο τους διαιωνίζει, αλλά καταδιώκεται κιόλας απ’ αυτούς – καθώς ότι δεν αντιμετωπίζουμε συνειδητά, θα μας κυνηγά με υπόγειους τρόπους, ή θα προβάλλεται και θα εκδηλώνεται μέσω τρίτων και μέσα από εξωτερικές καταστάσεις. Η κατάθλιψη για παράδειγμα, συχνά είναι βία, θυμός, στραμμένος ενάντια στον εαυτό. Το ίδιο και τα ατυχήματα, που είναι αποτέλεσμα συσσωρευμένου θυμού και αρνητικότητας. Συνειδητός άνθρωπος είναι αυτός που δεν αποφεύγει να αντιμετωπίσει καμία σκέψη, κανένα συναίσθημα – είναι ο άνθρωπος που παρατηρεί, αποκτά επίγνωση και διαχειρίζεται έτσι ορθά τη ζωή. Η σπατάλη όμως ενέργειας, οδηγεί σε έλλειψη ικανότητας παρατήρησης. Πρέπει να έχουμε και να συσσωρεύουμε διαρκώς νέα ενέργεια για να γίνουμε παρατηρητικοί και πιο συνειδητοί. Η ενέργεια είναι τροφή της συνειδητότητας.

Μπορεί η δράση που θα έρθει μετά την παρατήρηση-συγκράτηση-μετουσίωση του θυμού μας να είναι φαινομενικώς ‘θυμωμένη’ και δριμεία, ή ακόμα και βίαιη, όμως θα είναι ορθή δράση. Η ορθή δράση δεν είναι πάντα εξωτερικώς ήρεμη και ‘αρμονική’, αλλά μπορεί ακόμα να εκφραστεί και απότομα και βίαια, αν η κατάσταση στην οποία βρισκόμαστε το έχει ανάγκη. Η διαφορά είναι ότι ο άνθρωπος που εμπεριέχει το θυμό του, δρα μέσα από το Κέντρο του και όχι από την περιφέρεια, όπως στη περίπτωση του ατόμου που θέλει να χειραγωγεί τις καταστάσεις επειδή φοβάται. Η ορθή δράση ποτέ δεν κινείται από φόβο, αλλά κινείται από την φροντίδα για το κοινό καλό. Και κάποιες φορές, το κοινό καλό απαιτεί ‘κεραυνούς’ που θα σπάσουν τις κρυσταλλώσεις. Θα υπάρχει αγάπη όμως, ακόμα και στον κεραυνό, αλλά ποτέ μίσος. Αλλιώς, η εκδήλωση του θυμού γίνεται, όπως προανέφερα, ένας κλασσικός και συνηθισμένος τρόπος μαύρης μαγείας.

Έτσι βλέπουμε ότι η διαχείριση του θυμού απαιτεί πρώτα απ’ όλα υπευθυνότητα. Θέλει επίσης και εσωτερικότητα, να μάθουμε να δουλεύουμε δηλαδή με τον εαυτό μας, αντί να τον αποφεύγουμε συνεχώς μέσα από εξωτερικές δραστηριότητες. Παρατήρηση-συγκράτηση-μετουσίωση λοιπόν είναι το κλειδί για την μεταμόρφωση του θυμού από πρωτογενές υλικό σε πολύτιμο κόσμημα, κόσμημα αυτοκυριαρχίας και ψυχικής αυτοτέλειας.


3 σχόλια:

tololo είπε...

Πριν πολλά χρόνια σε ένα χωριό φτωχών ψαράδων εμφανίστηκε ένας σοφός διδάσκαλος. Ο μύθος λέει ότι πήγε εκεί να νικήσει το θυμό του ανθρώπου… Ήρθα να νικήσω το θυμό του ανθρώπου τους είπε… Όλοι το κοίταξαν με δέος και αμέσως κατάλαβαν ότι ήταν κάποιος από το θεό σταλμένος. Άφησε το χωριό και ανέβηκε πάνω στο λόφο και εκεί σε μια σπηλιά για χρόνια κατοίκησε. Οι χωρικοί θεώρησαν ότι αυτό ήταν το μεγαλύτερο δώρο που ο θεός μπορούσε να τους κάνει… ότι δεν τους ξέχασε και ότι τα βάσανα τους είχαν κάποιο νόημα… Ότι το χωριό τους ευλογημένο από τους θεούς ήταν… ο χώρος που η μεγάλη μάχη της ανθρωπότητας είχε αρχίσει… ένας από τους θεούς σταλμένος έτοιμος να νικήσει το θυμό του ανθρώπου. Το χωριό ήταν πολύ φτωχό αλλά ο σκοπός ήταν κάτι περισσότερο και από ιερός. Για αυτό και οι χωρικοί στερώντας καμιά φορά το φαγητό ακόμη και από τα ίδια τα παιδια τους βοήθησαν όσο μπορούσαν αυτόν τον σοφό διδάσκαλο. Δεν άφησαν τίποτα από την καθημερινότητα να τον αποσπάσει από την μεγάλη του μάχη και κάθε μέρα έξω από την σπηλιά του υπήρχε πάντα ένα καλάθι γεμάτο με ψάρια, με φρούτα, με ζεστό ψωμί… Στερούνταν τα πάντα αλλά μπορούσαν να αισθανθούν τη μεγάλη μάχη του ανθρώπου… και έτσι αισθάνονταν ότι κάτι άξιζαν, ότι κάτι το χωριό τους άξιζε για να το έχουν επιλέξει οι θεοί… Μετα από χρόνια και ενώ ως τότε ο διδάσκαλος δεν είχε βγει ποτέ έξω από τη σπηλιά και η μια γενιά πήγε να διαδεχτεί την άλλη αυτή η μεγάλη μάχη της ανθρωπότητας κάτι σαν μύθος πήγε να γίνει… και μόνο κανένα βράδυ, όταν οι θαρραλέοι του χωριού πήγαιναν και άφηναν τροφή στο δάσκαλο, κάποιες περίεργες λάμψεις, ένα λευκό φως, μια μαγική μουσική που έβγαιναν μέσα από τη σπηλιά, τους έκανε να θυμούνται ξανά τη μεγάλη μάχη για την οποία το χωριό τους είχε επιλεχτεί… Θυμάμαι σαν τώρα εκείνο το ηλιόλουστο ανοιξιάτικο πρωινό...που ο διδάσκαλος βγήκε από τη σπηλιά… μετα από χρόνια. Τυλιγμένος από ένα λευκό φως και μια μουσική αγγέλων να συνοδεύει κάθε βήμα του. Γαλήνη ήταν αυτό που σκορπούσε… Όλο το χωριό μαζεύτηκε γύρω του… άντρες, γυναίκες, παιδιά… Ξαφνικά ένας νιος λίγο πιο θαρραλέος από τους άλλους πετάχτηκε και διέκοψε αυτή τη νιρβάνα του δασκάλου… Πες δάσκαλε πως τον νίκησες, τι ακριβώς νίκησες; Ο δάσκαλος κοντοστάθηκε για λίγο… και με ένα γλυκό χαμόγελο είπε… αγόρι μου… το θυμό του ανθρώπου νίκησα… Όλοι έπεσαν πάνω του… Όλοι θελαν να πάρουν λίγη από την ευλογία αυτού του ανθρώπου…. Όλοι θελαν να τον ακουμπήσουν… Κανένας όμως δεν πρόσεξε πως η γαλήνη από το πρόσωπο του δασκάλου είχε χαθεί… Αυτή η μυρωδιά του ψαριού πάνω σε αυτούς τους ανθρώπους τον τρέλαινε, ίσως ακόμη περισσότερο και από τα βρώμικα χνώτα τους… Δεν ήθελε πια άλλο να τον ακουμπάνε, δεν ήθελε πια άλλο να τον ρωτούν… αυτοί οι αγράμματοι, αυτοί οι βρώμικοι άνθρωποι που οι θεοί μέσα στη μιζέρια είχαν παρατήσει… Και έτσι τότε ήταν, όταν για πολλοστή φορά μια γυναίκα τον ρώτησε… τι νίκησες δάσκαλε… που κατακόκκινος, γεμάτος οργή, γεμάτος θυμό φώναξε… Άθλιοι, μίζεροι χωριάτες το θυμό μου, το θυμό μου νίκησα…

*************

Αν κάποια φορά για κάτι θυμώσεις θα είσαι πάντα θυμωμένος με αυτό… πάντα ως την τελευταία πνοή σου σε αυτόν τον κόσμο… Δεν θα είναι ποτέ κάτι θετικό ο θυμός που για πάντα θα κουβαλάς μέσα σου… Ένα μέρος από το νου σου δεν θα είναι πια ποτέ δικό σου… Και τότε θα έχεις δυο επιλογές… Η’ να προσπαθείς σε όλη τη ζωή σου να τον νικήσεις η’ να τον μεταλλάξεις όπως στο κείμενο αναφορά έγινε… Η’ να στρέψεις το υπόλοιπο μέρος του νου σου και να κοιτάξει αυτό το κομμάτι που για πάντα ο θυμός πια θα κατοικεί… Αυτό το κομμάτι δεν θα το ελέγχεις ποτέ πια… Δεν θα μπορέσεις να το νικήσεις όση ενέργεια και ξοδέψεις…. Δεν θα μπορέσεις ποτέ να το μεταλλάξεις… Γιατί πια δεν είναι δικό σου… Ήταν δικό σου ,όχι πια… Μπορείς όμως να το κοιτάς και να ξέρεις τι ένα μέρος σου για πάντα έγινε και τι δεν είσαι, και τι ποτέ σου δεν θα είσαι… Και τότε ίσως πεις… Ευλογημένος, ευλογημένος ο θυμός που για πάντα θα κατοικεί μέσα μου και θα είναι ένα κομμάτι μου γιατί πια θα ξέρω κοιτάζοντας αυτό το κομμάτι ,τι δεν είμαι, τι μπορώ να επιλέξω να μην είμαι…

Τόλης

Elena είπε...

Επειδή ο θυμός σχετίζεται με το φόβο θανάτου/επιβίωσης, δεν θα παύει να υπάρχει τελείως, μέχρι να απελευθερωθούμε τελείως από την εγωιστική ταύτιση. Πάντα θα αναδύεται από τα βάθη του Κάτω Κόσμου μας νέο αδρανές υλικό προς μετουσίωση το οποίο αγωνιζόμαστε να τιθασεύσουμε, και γι' αυτό θα βιώνουμε και θυμό κατά περιόδους.

galazia_sfaira είπε...

"Η ορθή δράση δεν είναι πάντα εξωτερικώς ήρεμη και ‘αρμονική’, αλλά μπορεί ακόμα να εκφραστεί και απότομα και βίαια, αν η κατάσταση στην οποία βρισκόμαστε το έχει ανάγκη. Η διαφορά είναι ότι ο άνθρωπος που εμπεριέχει το θυμό του, δρα μέσα από το Κέντρο του και όχι από την περιφέρεια, όπως στη περίπτωση του ατόμου που θέλει να χειραγωγεί τις καταστάσεις επειδή φοβάται."Νομίζω πως αυτο το σημείο του κειμένου είναι ό,τι πιο δυνατό.Να είσαι καλά.

Add me on facebook (παρακαλώ συστηθείτε)